نشست قاهره و حضور عراق! زنگنه

نشست قاهره و حضور عراق!

عراق به دعوت عربستان سعودی در نشست ضد ایرانی قاهره شرکت کرد که حضورش در این نشست انتقادهای بسیاری نیز با خود به دنبال داشت.
مساله زنان عبدی

مساله زنان

هفته گذشته گزارشي تحت عنوان «ايران در قعر جدول شكاف‌هاي جنسيتي» در روزنامه شهروند منتشر شد كه حاصل گفت‌وگو با برخي از فعالان و مسوولان حوزه زنان درباره آخرين گزارش مجمع جهاني اقتصاد است.
سه‌شنبه ۳۰ آبان ۱۳۹۶ - 2017 November 21
کد خبر: ۹۲۴۱۱
تاریخ انتشار: ۲۲ مهر ۱۳۹۶ - ۰۸:۱۹
مناقشه در کنگره آمریکا، مناقشه آمریکا و دیگر کشورهای حامی برجام، و مهم‌تر از آن مناقشه‌ای در ایران جریان دارد درباره آنچه پس از برجام چه باید کرد؟
 تدبیر24»مخالفان دولت حسن روحانی و مذاکرات برجام همین الان هم شمشیر را از رو بسته‌اند و اختلاف بر سر ماندن در توافق یا خروج از برجام آغاز خواهد شد. چند نکته درباره آنچه باید انجام شود، قابل ذکر است؛ اول، ایران خواهان و نیازمند «تعامل گسترده با جهان» است و برجام گام آغازین برای بازسازی تعاملات تخریب‌شده بوده و هست. خروج آمریکا از برجام به ظرفیت آن برای بازسازی تعامل گسترده با جهان ضربه می‌زند، اما این ظرفیت را نابود نمی‌کند. «حفظ برجام به دور از نگاه احساسی و با محوریت تامین منافع ملی در درازمدت» فعلا عاقلانه‌ترین راه برای هموارکردن راه «تعامل گسترده با جهان» است. دوم، تعامل گسترده با جهان، ضرورتی انکارناپذیر برای بقا و ارتقای ایران است؛ اما استفاده از ظرفیت تعامل گسترده با جهان، نیازمند اصلاحات واقعی در درون کشور است. اصلاحاتی هم هست که صرف‌نظر از هر طرحی برای سیاست خارجی ضروری هستند. فرض کنید اصلا پرونده هسته‌ای وجود نداشته، تحریمی در کار نبوده و برجامی هم در ‌کار نیست؛ روابط با جهان هم به‌جای خود وجود دارد. فرض چنین شرایطی هم تغییری در این واقعیت ایجاد نمی‌کند که برخی از مهم‌ترین مسائل ایران عمدتا باید با اصلاحات داخلی حل شوند. سوم، نظام بانکی ناکارآمد، فساد فراگیر، بودجه‌ریزی ناکارآمد و هدردهنده منابع، نظام مالیاتی ناقص و ناکارآمد، صندوق‌های بازنشستگی دارای ناپایداری مالی، محیط‌زیست فرسوده و منابع آب و خاک تقلیل‌یافته و در معرض خطر، آموزش‌وپرورش ناکارآمد در تربیت نیروی انسانی ماهر و خلاق، آموزش عالی توده‌ای نامتناسب با نیازمندی‌های اقتصاد و جامعه، سیاست فرهنگی ناتوان در جلب رضایت مردم و زمینه‌ساز خلاقیت فرهنگی و هنری، سیاست قومی اغلب ناکارآمد و ناتوان، کشاورزی غیربهره‌ور و تولید و مصرف انرژی ناسازگار با استانداردهای بهره‌وری دنیا و نظام ناکارآمد استخدام و به‌کارگیری نیروی انسانی در مناصب دولتی و حکومتی، که می‌توان ده‌ها مورد دیگر نیز بر آنها افزود، نیازمند اصلاح هستند. چهارم، تعامل گسترده با جهان می‌تواند در بهبود این مسائل موثر باشد، اما تصمیم به اصلاح چنین مسائلی، تصمیماتی سخت، صددرصد منوط به برجام یا هیچ‌ گزینه دیگری در سیاست خارجی نیست. آینده ایران قطعا تحت تاثیر پرونده هسته‌ای، برجام، رفع تحریم‌ها و سیاست آمریکا در قبال ماست، اما آینده ما بیشتر در دست خودمان و تصمیم‌هایی است که برای انجام اصلاحات واقعی در زمینه مسائل فوق گرفته می‌شوند. پنجم، برجام ضروری و درست بود، و امروز حفظ آن - حتی به ‌رغم خروج آمریکا از برجام - با توجه به حمایت بین‌المللی از برجام و رویارویی دیپلماتیک کشورها با آمریکا، درست‌ترین گزینه است. اما همان‌گونه که برجام سبب تاثیرات مثبت ولی نه حل همه مسائل بنیادین ما شد (زیرا برای حل مسائل بنیادین باید تصمیمات مهم دیگری در عرصه داخلی گرفته شود)، خروج آمریکا نیز سبب تاثیرات منفی اما نه نابودی همه دستاوردهای برجام خواهد شد. ششم، وضعیت مسائل اساسی ما پیش و پس از خروج آمریکا از برجام تفاوت بنیادینی نخواهد کرد. متغیر اصلی تاثیرگذار بر آینده ما، تصمیم‌هایی است که برای اصلاحات واقعی در همه بخش‌های ناکارآمدساز و اداره ناکارآمد کشور گرفته می‌شود. هفتم، برجام را باید حتی با خروج آمریکا حفظ کرد، که در این حالت فضای کم‌تنش‌تری برای آغاز اصلاحات واقعی در کشور وجود خواهد داشت. ما چهار دهه در تنش با آمریکا زیسته‌ایم و عواقب آن ‌را نیز تحمل کرده‌ایم. می‌توان این مسیر را سه سال دیگر در عصر ترامپ ادامه داد - به قول دوستی، به امید آنکه ترامپ رئیس‌جمهور یک‌دوره‌ای باشد - و عاقلانه و صبورانه بر اصلاحات واقعی در سیاست‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، قضائی، محیط‌زیستی و سیاسی کشور متمرکز شد. هشتم، مساله برجام، خروج آمریکا از آن و نوع مواجهه با آن‌ را نباید حیثیتی کرد؛ این مساله‌ای درباره منافع ملی است، مناقشه ‌اشخاص و مساله آبرو و مواضع این و آن نیست. نباید شتابزده عمل کرد. اگر برجام حتی با خروج آمریکا حفظ شده و اصلاحات واقعی در داخل آغاز شود و مردم پیام مثبت آن‌ را دریابند، اتحاد و انسجام داخلی نیز افزوده می‌شود، و جهان ضدترامپ نیز پیام روشن‌تری از ایران دریافت خواهد کرد.‌ جمهوری اسلامی ایران می‌تواند استقلال‌طلبی و مقابله با برتری‌جویی آمریکا را این‌بار با «اصلاحات در داخل» و به شیوه‌ای کاملا نرم، با عقلانیت و صبر استراتژیک پیش ببرد.



محمد فاضلی،استاد دانشگاه
مطالب مرتبط
بازدید از صفحه اول
sendارسال به دوستان
printنسخه چاپی
نظر شما:
نام:
ایمیل:
* نظر:
داغ ترین ها